V februaru klas 3.A iz gimnazije v Nitrě — 26 učenikov v vozrastě 17 i 18 lět — jehal v Bratislavu, v Narodnu radu Slovačkoj republiky. Za někojih to byla prva vozmožnost viděti politiku ne na TikToku, ale v realnom životu.
Gospodin Kral, učitelj obćestvenyh nauk, prigotovil učenikov za tydenj. Oni učili se, kako rabotaje parlament: 150 poslancev, izbranyh na četyri lěta. Oni pišut i prinimajut zakony, izbirajut i kontrolujut vladu. Učenici takože čitali o zakonu, o ktorom poslanci budut diskutovati v tom dnju: o zabranu prodaji energetičnyh napitkov za mladež do 18 lět.
Zgrada parlamenta stoji na brěgu pri Bratislavskom gradu, nad Dunajem. Na vhodu byla kontrola, kako na aerodromu: rentgen za torby, metalny detektor, i učenici musěli ostaviti vodu. «Kako v filme», šepnula Dominika.
Prvo oni byli na galeriji glavnoj zaly. Tam, dolu, poslanci sěděli v rědah — ale ne vsi. Iz 150 bylo tam okolo 60. Někoji čitali na telefonah, dva govorili meždu soboju, jedin jel jabloko. Jedin poslanec govoril na tribuně 20 minut, i Matej šepnul: «Nikto jego ne sluša.» Gospodin Kral objasnil: «Mnogo raboty se dělaje v odborah, ne v glavnoj salě. A glasovanje jest v 11:00 — togda vsi prijdut.»
I v 11:00 sala se napolnila. Glasovanje o energetičnyh napitkah bylo elektronično: 87 za, 41 protiv, 9 se vozdržali. Zakon byl prinjet. Na galeriji učenici šumno komentirali — «oni nam vzeli Red Bull!» — i služba bezpečnosti ih poprosila byti tiho.
Posle obeda oni srěli poslanku iz svojego regiona, gospođu Horvathovu, 42 lět, bivšu učiteljku. Ona odgovarjala na pytanja čas. Učenici byli prjami: «Čemu poslanci ne slušajut na sednici?» «Koliko vy zarabotate?» «Čemu politiki lažut?» Poslanka ne byla obiđena. Ona objasnila svoju plaću, priznala, že někoji kolegy dělajut malo, i skazala: «Ako vy ne glasujete, za vas rěšajut drugi.»
V avtobusu domov Dominika skazala: «Ja dumala, že politika jest dosadna. Ona ne jest dosadna — ona jest frustrirujuća. Ale važna.» Matej, ktory nikogda ne interesoval se o politiku, uže v marcu se zapisal kako volonter v studentsky parlament gimnazije.
Gospodin Kral byl dovoljny. «To jest cilj ekskursije: ne ljubiti politiku, ale razuměti, že ona jest i vaša.»